διατήρηση του πληθυσμού και προσέλκυση νέου

Μερικές ιδέες μετά τον ενδιαφέροντα 
 Οι λιγότερο ευνοημένες περιοχές παρουσιάζουν τα δικά τους ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Μένοντας περιορισμένες σε ποικιλία και ποιότητα φυσικών πόρων και αναλόγως περιορισμένου ανθρώπινου δυναμικού και ούσες απομονωμένες δεν είναι ελκυστικές για την εγκατάσταση τόσο αστικών πληθυσμών όσο και επιχειρήσεων. Και καθώς οι περιφερειακές ανισότητες οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια σε μεταναστευτικές ροές από τις λιγότερο ευνοημένες περιοχές στα άστη, αποδυναμώνεται ο παραγωγικός ιστός και αποψιλώνεται ο πληθυσμός οδηγώντας σε μεγαλύτερες ανισότητες κι εντάσεις. Το γεγονός, μάλιστα, ότι οι μεταναστευτικές ροές περιλαμβάνουν κυρίως άτομα ηλικίας της πρώιμης ωριμότητας (15-25 ετών) έχει ως αποτέλεσμα την ενίσχυση της δυναμικής πληθυσμιακής βάσης (αναπαραγωγικές ηλικίες) των περιφερειών προορισμού και την απογύμνωση της αντίστοιχης βάσης των περιφερειών προέλευσης[1].
Για να γίνει ελκυστική η ύπαιθρος είναι αναγκαία η προσβασιμότητα, η ανταγωνιστικότητα, η έρευνα και η ανάπτυξη, οι ανθρώπινοι πόροι, η διαθεσιμότητα υπηρεσιών[2]. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση της υπαίθρου, καθώς βιώνει τις κοινωνικές μεταλλάξεις των κοινοτήτων αυτών, είναι ουσιαστικά η μόνη που μπορεί να βρει διεξόδους από την κρίση και τον υποβιβασμό που τη χαρακτηρίζει. Είναι όμως σε κάθε περίπτωση, όπως τονίζει και η ΚΕΔΚΕ[3], αναγκαία η διαφοροποίηση και η βελτίωση της αγροτικής οικονομίας με κατεύθυνση την αειφόρο διαχείριση των φυσικών πόρων και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στις αγροτικές περιοχές και την πολυλειτουργικότητα των ανθρώπινων οικονομικών δραστηριοτήτων.
Παρατηρείται ότι οι μεγάλες μη παραγωγικές ηλικίες, εκτοπίζονται κυρίως στους μικρούς πληθυσμιακά ΟΤΑ. Αντίθετα, οι μεγάλοι ΟΤΑ συγκεντρώνουν το ισχυρότερο ποσοστό των παραγωγικών ηλικιών (25-54)[4]. Ειδικά όμως στις διαμορφούμενες συνθήκες του ΚΑ΄ αιώνα, η αγροτική Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει ανάγκη να διατηρήσει τον πληθυσμό της. Παρατηρείται ότι οι μεγάλες μη παραγωγικές ηλικίες, εκτοπίζονται κυρίως στους μικρούς πληθυσμιακά ΟΤΑ. Αντίθετα, οι μεγάλοι ΟΤΑ συγκεντρώνουν το ισχυρότερο ποσοστό των παραγωγικών ηλικιών (25-54)[5]. Κύριος στόχος των προοδευτικών δυνάμεων της υπαίθρου πρέπει να είναι οι νεότερες γενιές, καλλιεργώντας ένα κλίμα μετανάστευσης προς το ζωτικό φυσικό χώρο. Μέσα από τη συσπείρωση του μορφωμένου πληθυσμού μπορούν να αναζητηθούν λύσεις· η προσέλκυση, εξάλλου, νέων σε εργασίες που σχετίζονται επιστημονικά με την αγροτική ζωή ή την προστασία του περιβάλλοντος είναι μερικές -εύκολες, θα λέγαμε, και μη κινηματικές- λύσεις. Η ανασυγκρότηση του κοινωνικού ιστού και η εξομάλυνση της πυραμίδας των ηλικιών, με παράλληλα ποιοτική αναβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού αποτελούν πια μία αναγκαιότητα προκειμένου να μπορέσει να ξεφύγει η ύπαιθρος από το τέλμα της υποβάθμισης και της ανεξέλικτης νεοφιλελεύθερης οικονομικής δραστηριότητας.
Παράλληλα, η δημιουργία παραδοσιακών οικισμών, ο έλεγχος του υδροφόρου ορίζοντα και του εδάφους για την ασφάλεια των κατοίκων, η πειραματική -βιολογική ίσως- καλλιέργεια ειδών και η ανάπτυξη νέων μεθόδων, η ανάδειξη του φυσικού κάλλους της περιοχής και η συμβουλευτική -κοινωνικού και οικονομικού προσανατολισμού- απαιτούν εξειδικευμένο προσωπικό και κατά κύριο λόγο νέους στην ηλικία ανθρώπους. Αναλόγως, στις νεότερες γενιές αναφέρεται και η δρομολόγηση ανάπτυξης δικτύων επικοινωνίας και η συντήρησή τους.
Είναι φανερό πια ότι τα κίνητρα που οφείλει να αναζητά η κινηματική δημοτική αρχή, δεν είναι αναγκαίο να είναι κατεξοχήν οικονομικά (επιδόματα και ειδικές διευκολύνσεις). Η εξίσωση του επιπέδου διαβίωσης και της ποιότητας ζωής δεν μπορεί να περιορίζεται σε ποσοτικό επίπεδο, στα εισοδήματα, στη μαζική και ομοιόμορφη παραγωγή, στο χαμηλό κόστος[6]. Ουσιαστικά, πρέπει σε συνεργασία με το τοπικό κίνημα, τις συσπειρώσεις πολιτών να βρει λύσεις που να δημιουργήσουν τη βάση ενός ευοίωνου μέλλοντος, ακόμα κι αν βραχυπρόθεσμα τα αποτελέσματα δεν είναι εμφανή. Η ανάπτυξη, εξάλλου, πολλών παράλληλων δραστηριοτήτων στην ύπαιθρο δημιουργεί νέα δεδομένα για την απασχόληση των κατοίκων της, δημιουργεί νέα επαγγέλματα και νέα μεσαία στρώματα που συντηρούν το επίπεδο ανάπτυξης παρά την υποχώρηση της παραδοσιακής αγροτικής δραστηριότητας[7].
Συχνά βλέπουμε την Τοπική Αυτοδιοίκηση με σπασμωδικές κινήσεις να προσπαθεί να προσελκύσει κατοίκους. Από τη μια, παρατηρούμε σοβαρές προτάσεις δημοτικών αρχών να μην έχουν τη στήριξη της Πολιτείας (θεσμική ή οικονομική) και άλλοτε πολιτικές αποφάσεις να αποτυγχάνουν επειδή ουσιαστικά αποτελούν ευχολόγιο και όχι ένα οργανωμένο πλάνο δράσης. Συνήθως, μάλιστα, οι δήμοι τούτοι επαναπαύονται στην ιδιότητα του δημότη που πολλοί αστοί συναισθηματικά ακόμα διατηρούν στον τόπο καταγωγής τους.
Από την άλλη, η αγροτική αυτοδιοίκηση αντί να στρέφεται σε νέες διεξόδους από την οικονομική κρίση προσπαθεί κόντρα στο πνεύμα των καιρών να στρέψει τον πληθυσμό της στην αγροτική παραγωγή. Αντί να αναπτύξει υποδομές εργασίας, διεκδικεί χρήματα για τους αγρότες αδιαφορώντας για τις νεότερες γενιές και τις ανάγκες της. Το χαμηλής σημειακής επιβάρυνσης και πλούσιο περιβάλλον σε συνδυασμό με το έντονο πολιτιστικό στοιχείο που είναι διάχυτο σε κάθε γωνιά, προσφέρουν μία μοναδική ποιότητα ζωής που θέλει να θέλξει όχι μόνο τον περιστασιακό επισκέπτη, αλλά και εκείνον που επιθυμεί να βρει έναν διαφορετικό τόπο και τρόπο εργασίας και ζωής, χωρίς να κατατάσσεται στα "περιθωριακά" άτομα[8].

απόσπασμα απόσπασμα από το νέο μας βιβλίο 
"Τοπική Αυτοδιοίκηση, προοπτικές ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών"

Όποιος θέλει, μπορεί να το προμηθευτεί στη συμβολική τιμή των 5€ με ένα mail

[1] Κ. Ρόντος, Δημογραφικές εξελίξεις, περιφερειακές ιδιαιτερότητες και πρότυπα ανάπτυξης της περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, Στρατηγικές ανάπτυξης σε λιγότερο ευνοημένες περιοχές, εκδ. Gutenberg, σελ. 111.
[2] βλ. Ιω. Σπιλάνη, Θ. Ιωσηφίδη, Αθ. Κίζου, Στρατηγικές ανάπτυξης σε λιγότερο ευνοημένες περιοχές, σελ.19-20.
[3] ΚΕΔΚΕ, Απόφαση ετήσιου συνεδρίου, Θεσσαλονίκη 2008.
[4] Κεντρική Ένωση Δήμων & Κοινοτήτων, Οι ΟΤΑ σε αριθμούς, Αθήνα 2008, σελ. 16.
[5] Στο ίδιο, σελ. 16.
[6] Ιω. Σπιλάνης, Θ. Ιωσηφίδης, Αθ. Κίζος, Ιω. Σπιλάνης, Θ. Ιωσηφίδης, Αθ. Κίζος (και ομάδα συγγραφέων), Στρατηγικές ανάπτυξης σε λιγότερο ευνοημένες περιοχές, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 2004, σελ.31.
[7] Ναπ. Μαραβέγιας, ό.π.
[8] Ιω. Σπιλάνης, Θ. Ιωσηφίδης, Αθ. Κίζος, ό.π., σελ. 31.

6 έκριναν :

Αντίλογος είπε...

Στο κείμενο σας σημειώνετε ακριβώς τα δύο προβληματικά σημεία των ΟΤΑ στις μη αστικές περιοχές. Το πρώτο είναι η συναισθηματική ιδιότητα του δημότη που πολλοί αστοί κρατούν και συνήθως ο αριθμός τους είναι πολλαπλάσια μεγαλύτερος από τους κατοίκους. Αποτέλεσμα αυτής της πλασματικής αριθμητικής καταγραφής είναι τα όποια προγράμματα όπως το Θησέας να πηγαίνουν σε έργα όχι υποδομής ή ανάπτυξης αλλά σε έργα που θέλουν να δείξουν στους κατά πλειοψηφία δημότες παραθεριστές δεκαημέρων, πως «κάτι γίνεται» στο δήμο. Το δεύτερο – και σημαντικότερο- είναι αυτό που αναφέρετε «η αγροτική αυτοδιοίκηση αντί να στρέφεται σε νέες διεξόδους από την οικονομική κρίση προσπαθεί κόντρα στο πνεύμα των καιρών να στρέψει τον πληθυσμό της στην αγροτική παραγωγή» . Πολλές φορές βάζοντας εμπόδια σε πρωτοβουλίες π.χ. τουριστικής ανάπτυξης από νέους κατοίκους ή από καταγόμενους αστούς που επιθυμούν να γυρίσουν επενδύοντας στον τόπο τους. Όχι λόγω πολιτικών ή προσωπικών διαφορών που πολλές φορές υπάρχουν και αυτές, αλλά λόγω της κοντόφθαλμης άποψης πως θα αλλοιωθεί ο χαρακτήρας της περιοχής που είναι αγροτική ή κτηνοτροφική, ακόμα και αν δεν παράγει τίποτα… Αντίστοιχα εμπόδια και για παρόμοιους λόγους μπαίνουν ακόμα και σε επενδύσεις εναλλακτικής ενέργειας .Παράλληλα, για το όπως κατά λέξη αναφέρετε «Το χαμηλής σημειακής επιβάρυνσης και πλούσιο περιβάλλον σε συνδυασμό με το έντονο πολιτιστικό στοιχείο που είναι διάχυτο σε κάθε γωνιά, προσφέρουν μία μοναδική ποιότητα ζωής που θέλει να θέλξει όχι μόνο τον περιστασιακό επισκέπτη, αλλά και εκείνον που επιθυμεί να βρει έναν διαφορετικό τόπο και τρόπο εργασίας και ζωής, χωρίς να κατατάσσεται στα "περιθωριακά" άτομα» , πολλές φορές προσκρούει σε φαινόμενα τοπικισμού που θεωρεί το χώρο ως προνόμιο αποκλειστικά γηγενών ή καταγόμενων. Συγνώμη αν μακρηγόρησα στο σχόλιο μου αλλά σε αυτά τα δύο σημεία και έχοντας καταγωγή από ορεινή αγροτική περιοχή της Στερεάς Ελλάδας, είδα στο κείμενο σας τη «φωτογραφία» των προβλημάτων της.

ο δείμος του πολίτη είπε...

Αντίλογε, δεν ξέρεις πόσο χαίρομαι που κάποιος είδε τον τόπο του. Βέβαια, φιλοδοξία μου δεν είναι απλά η καταγραφή των προβλημάτων αλλά και η κατάθεση συγκεκριμένων ρεαλιστικών προτάσεων. Και πιστεύω ότι στο βιβλίο μου καταθέτω αρκετές για τους ΟΤΑ της υπαίθρου.

Swell είπε...

Τη φυγή από την ύπαιθρο τη "θεσμοθέτησε" ο πατριώτης σου (βορειοελλαδίτης) που έμεινε γνωστός στην ιστορία σαν Τριανταφυλλίδης.

Πλέον εναπόκειται στους νέους να αναγνωρίσουν την αξία της υπαίθρου. Για μας που ζήσαμε σε μεγάλες πόλεις, καλά σαράντα...

ο δείμος του πολίτη είπε...

Swell, η αστυφιλία δε θεσμοθετήθηκε. Ήταν μία αναγκαιότητα επειδή η ύπαιθρος δεν παρείχε τα εχέγγυα μιας αξιοπρεπούς διαβίωσης. Ο Καραμανλής ευθύνεται για την κατάντια των άστεων θεσμοθετώντας την αντιπαροχή.

Για το δεύτερο σκέλος του σχολίου σου, δεν ξέρω αν αρκεί να αναγνωρίσουν τη σημασία της υπαίθρου οι νέοι. Πρέπει πρωτίστως οι δήμοι να αναζητήσουν τρόπους (κι εγώ προτείνω μερικούς) για να προσελκύσουν νέο δυναμικό.

Ασκαρδαμυκτί είπε...

Εγώ Δείμε μου μεταδημότευσα πρόσφατα απ' το Καρπενήσι στου Ζωγράφου!
Έφύγε ένας θείος μου που έλυνε κι έδενε στο δήμο Καρπενησόυ, δεν περιμένω από κανέναν άλλον ρουσφατάκι, οπότε... ας πάει και το παλιάμπελο!

Ανώνυμος είπε...

Eίναι η πιο κρίσιμη περίοδος στο Δικαστήριο της Χάγης τώρα. Μη σταματάτε να το διαδίδετε παντού !

Τον Οκτώβριο του 1940, η Ελλάδα υποχρεώθηκε να μπεί στο Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο . Ο Χίτλερ, εισέβαλε στην Ελλάδα (1941). Η Ελλάδα λεηλατήθηκε και ερειπώθηκε όσο καμία άλλη χώρα. Σύμφωνα με τον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό, τουλάχιστον 300.000 Έλληνες πέθαναν από την πείνα-άμεσο αποτέλεσμα της Γερμανικής λεηλασίας.

Η Γερμανία και η Ιταλία επέβαλαν στην Ελλάδα όχι μόνο υπέρογκες δαπάνες κατοχής, αλλά και ένα αναγκαστικό δάνειο (κατοχικό δάνειο) ύψους 3,5 δισεκατομμυρίων δολλαρίων.
Ο ίδιος ο Χίτλερ είχε αναγνωρίσει την υποχρέωση της Γερμανίας να πλήρωσει αυτό το χρέος και είχε δώσει οδηγίες να αρχίσει η διαδικασία πληρωμής του. Μετά το τέλος του πολέμου, η Συνδιάσκεψη των Παρισίων επιδίκασε στην Ελλάδα 7,1 δισεκατομμύρια δολάρια για πολεμικές επανορθώσεις έναντι της Ελληνικής απαίτησης 14,0 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η Ιταλία πλήρωσε στην Ελλάδα το μερίδιο της από το κατοχικό δάνειο. Η Ιταλία και η Βουλγαρία πλήρωσαν πολεμικές επανορθώσεις στην Ελλάδα, και η Γερμανία πλήρωσε πολεμικές επανορθώσεις στην Πολωνία το 1956 και στην Γιουγκοσλαβία το 1971.

Παρά ταύτα,η Γερμανία αρνείται συστηματικά να πληρώσει στην Ελλάδα τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από το κατοχικό δάνειο και τις πολεμικές επανορθώσεις.

Ενδεικτικό της σημερινής αξίας των Γερμανικών υποχρώσεων προς στην Ελλάδα είναι το ακόλουθο: εάν χρησιμοποιηθεί σαν τόκος ο μέσος τόκος των Κρατικών Ομολόγων των ΗΠΑ από το 1944 μεχρι το 2010, που είναι περίπου 6%, η σημερινή αξία του κατοχικού δανείου ανέρχεται στα 163,8 δισεκατομμύρια δολάρια και αυτή των πολεμικών επανορθώσεων στα 332 δισεκατομμύρια δολάρια.

Στις 2 Ιουλίου 2011, ο Γάλλος οικονομολόγος και σύμβουλος της Γαλλικής κυβέρνησηςJacques Delpla δήλωσε ότι οι οφειλές της Γερμανίας στην Ελλάδα για το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο ανέρχονται σε 575 δισεκατομμύρια δολάρια (Les Echos, Saturday, July 2, 2011).


Στο Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο η Ελλάδα έχασε 13% του πληθυσμού της. Ένα μέρος αυτού του πληθυσμού χάθηκε στην μάχη, αλλά το μεγαλύτερο ποσοστό χάθηκε από την πείνα και τα εγκλήματα πολέμου των Γερμανών.
Οι Γερμανοί δολοφόνησαν τούς κατοίκους 89 Ελληνικών πόλεων και χωριών, έκαψαν περισότερα από 1700 χωριά και εκτέλεσαν πολλούς από τους κατοίκους αυτών των χωριών. Μετέτρεψαν την χώρα σε ερείπια, και λεηλάτησαν τους αρχαιολογικούς της θησαυρούς.
Αυτές τις μέρες διεξάγεται η Δίκη στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης
για τα θύματα του Ναζισμού και τις Γερμανικές αποζημιώσεις.

Παρακαλώ ζητήσετε από φίλους και γνωστούς σας να πάνε στο

http://www.greece.org/blogs/wwii/

και να υπογράψουν το Αίτημα μας που ζητά από την Γερμανική Κυβέρνηση να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της προς την Ελλάδα.
Για το Εθνικό Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος
Μανώλης Γλέζος

ΣΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ

ShareThis